1 Μετὰ δὲ ταῦτα ἀνέδειξεν ὁ κύριος καὶ ἑτέρους ἑβδομήκοντα, καὶ ἀπέστειλεν αὐτοὺς ἀνὰ δύο πρὸ προσώπου αὐτοῦ εἰς πᾶσαν πόλιν καὶ τόπον οὗ ἤμελλεν αὐτὸς ἔρχεσθαι. meta de tayta anedeixen ho kyrios kai heteroys hebdomēkonta, kai apesteilen aytoys ana dyo pro prosōpoy aytoy eis pasan polin kai topon ohy ēmellen aytos erchesthai.
2 ἔλεγεν δὲ πρὸς αὐτούς· ὁ μὲν θερισμὸς πολύς, οἱ δὲ ἐργάται ὀλίγοι· δεήθητε οὖν τοῦ κυρίου τοῦ θερισμοῦ ὅπως ἐργάτας ἐκβάλῃ εἰς τὸν θερισμὸν αὐτοῦ. elegen de pros aytoys· ho men therismos polys, ohi de ergatai oligoi· deēthēte oyn toy kyrioy toy therismoy hopōs ergatas ekbalē eis ton therismon aytoy.
3 ὑπάγετε· ἰδοὺ ἀποστέλλω ὑμᾶς ὡς ἄρνας ἐν μέσῳ λύκων. hypagete· idoy apostellō hymas hōs arnas en mesō lykōn.
4 μὴ βαστάζετε βαλλάντιον, μὴ πήραν, μὴ ὑποδήματα· μηδένα κατὰ τὴν ὁδὸν ἀσπάσησθε. mē bastazete ballantion, mē pēran, mē hypodēmata· mēdena kata tēn hodon aspasēsthe.
5 εἰς ἣν δ’ ἂν εἰσέλθητε οἰκίαν, πρῶτον λέγετε· εἰρήνη τῷ οἴκῳ τούτῳ. eis hēn d’ an eiselthēte oikian, prōton legete· eirēnē tō oikō toytō.
6 καὶ ἐὰν ᾖ ἐκεῖ υἱὸς εἰρήνης, ἐπαναπαήσεται ἐπ’ αὐτὸν ἡ εἰρήνη ὑμῶν· εἰ δὲ μήγε, ἐφ’ ὑμᾶς ἀνακάμψει. kai ean ē ekei yhios eirēnēs, epanapaēsetai ep’ ayton hē eirēnē hymōn· ei de mēge, eph’ hymas anakampsei.
7 ἐν αὐτῇ δὲ τῇ οἰκίᾳ μένετε, ἔσθοντες καὶ πίνοντες τὰ παρ’ αὐτῶν· ἄξιος γὰρ ὁ ἐργάτης τοῦ μισθοῦ αὐτοῦ. μὴ μεταβαίνετε ἐξ οἰκίας εἰς οἰκίαν. en aytē de tē oikia menete, esthontes kai pinontes ta par’ aytōn· axios gar ho ergatēs toy misthoy aytoy. mē metabainete ex oikias eis oikian.
8 καὶ εἰς ἣν ἂν πόλιν εἰσέρχησθε καὶ δέχωνται ὑμᾶς, ἐσθίετε τὰ παρατιθέμενα ὑμῖν, kai eis hēn an polin eiserchēsthe kai dechōntai hymas, esthiete ta paratithemena hymin,
9 καὶ θεραπεύετε τοὺς ἐν αὐτῇ ἀσθενεῖς, καὶ λέγετε αὐτοῖς· ἤγγικεν ἐφ’ ὑμᾶς ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ. kai therapeyete toys en aytē astheneis, kai legete aytois· ēggiken eph’ hymas hē basileia toy theoy.
10 εἰς ἣν δ’ ἂν πόλιν εἰσέλθητε καὶ μὴ δέχωνται ὑμᾶς, ἐξελθόντες εἰς τὰς πλατείας αὐτῆς εἴπατε· eis hēn d’ an polin eiselthēte kai mē dechōntai hymas, exelthontes eis tas plateias aytēs eipate·
11 καὶ τὸν κονιορτὸν τον κολληθέντα ἡμῖν ἐκ τῆς πόλεως ὑμῶν εἰς τοὺς πόδας ἀπομασσόμεθα ὑμῖν· πλὴν τοῦτο γινώσκετε ὅτι ἤγγικεν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ. kai ton koniorton ton kollēthenta hēmin ek tēs poleōs hymōn eis toys podas apomassometha hymin· plēn toyto ginōskete hoti ēggiken hē basileia toy theoy.
12 λέγω δὲ ὑμῖν ὅτι Σοδόμοις ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ ἀνεκτότερον ἔσται ἢ τῇ πόλει ἐκείνῃ. legō de hymin hoti sodomois en tē hēmera ekeinē anektoteron estai ē tē polei ekeinē.
13 Οὐαί σοι, Χοραζείν, οὐαί σοι Βηθσαϊδά· ὅτι εἰ ἐν Τύρῳ καὶ Σιδῶνι ἐγενήθησαν αἱ δυνάμεις αἱ γενόμεναι ἐν ὑμῖν, πάλαι ἂν ἐν σάκκῳ καὶ σποδῷ καθήμενοι μετενόησαν. oyai soi, chorazein, oyai soi bēthsaida· hoti ei en tyrō kai sidōni egenēthēsan ahi dynameis ahi genomenai en hymin, palai an en sakkō kai spodō kathēmenoi metenoēsan.
14 πλὴν Τύρῳ καὶ Σιδῶνι ἀνεκτότερον ἔσται ἐν τῇ κρίσει ἢ ὑμῖν. plēn tyrō kai sidōni anektoteron estai en tē krisei ē hymin.
15 καὶ σύ, Καφαρναούμ, μὴ ἕως οὐρανοῦ ὑψωθήσῃ; ἕως ᾅδου καταβιβασθήσῃ. kai sy, kapharnaoym, mē heōs oyranoy hypsōthēsē ; heōs hadoy katabibasthēsē.
16 Ὁ ἀκούων ὑμῶν ἐμοῦ ἀκούει, καὶ ὁ ἀθετῶν ὑμᾶς ἐμὲ ἀθετεῖ· ὁ δὲ ἐμὲ ἀθετῶν ἀθετεῖ τὸν ἀποστείλαντά με. ho akoyōn hymōn emoy akoyei, kai ho athetōn hymas eme athetei· ho de eme athetōn athetei ton aposteilanta me.
17 Ὑπέστρεψαν δὲ οἱ ἑβδομήκοντα μετὰ χαρᾶς λέγοντες· κύριε, καὶ τὰ δαιμόνια ὑποτάσσεται ἡμῖν ἐν τῷ ὀνόματί σου. hypestrepsan de ohi hebdomēkonta meta charas legontes· kyrie, kai ta daimonia hypotassetai hēmin en tō onomati soy.
18 εἶπεν δὲ αὐτοῖς· ἐθεώρουν τὸν σατανᾶν ὡς ἀστραπὴν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ πεσόντα. eipen de aytois· etheōroyn ton satanan hōs astrapēn ek toy oyranoy pesonta.
19 ἰδοὺ δέδωκα ὑμῖν τὴν ἐξουσίαν τοῦ πατεῖν ἐπάνω ὄφεων καὶ σκορπίων, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ, καὶ οὐδὲν ἡμᾶς οὐ μὴ ἀδικήσει. idoy dedōka hymin tēn exoysian toy patein epanō opheōn kai skorpiōn, kai epi pasan tēn dynamin toy echthroy, kai oyden hēmas oy mē adikēsei.
20 πλὴν ἐν τούτῳ μὴ χαίρετε ὅτι τὰ πνεύματα ὑμῖν ὑποτάσσεται, χαίρετε δὲ ὅτι τὰ ὀνόματα ὑμῶν ἐνγέγραπται ἐν τοῖς οὐρανοῖς. plēn en toytō mē chairete hoti ta pneymata hymin hypotassetai, chairete de hoti ta onomata hymōn engegraptai en tois oyranois.
21 Ἐν αὐτῇ τῇ ὥρᾳ ἠγαλλιάσατο ἐν τῷ πνεύματι τῷ ἁγίῳ καὶ εἶπεν· ἐξομολογοῦμαί σοι πάτερ, κύριε τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς, ὅτι ἀπέκρυψας ταῦτα ἀπὸ σοφῶν καὶ συνετῶν, καὶ ἀπεκάλυψας αὐτὰ νηπίοις· ναί ὁ πατήρ, ὅτι οὕτως ἐγένετο εὐδοκία ἔμπροσθέν σου. en aytē tē hōra ēgalliasato en tō pneymati tō hagiō kai eipen· exomologoymai soi pater, kyrie toy oyranoy kai tēs gēs, hoti apekrypsas tayta apo sophōn kai synetōn, kai apekalypsas ayta nēpiois· nai ho patēr, hoti ohytōs egeneto eydokia emprosthen soy.
22 καὶ στραφεὶς πρὸς τοὺς μαθητὰς εἶπεν· πάντα μοι παρεδόθη ὑπὸ τοῦ πατρός μου, καὶ οὐδεὶς γινώσκει τίς ἐστιν ὁ υἱὸς εἰ μὴ ὁ πατήρ, καὶ τίς ἐστιν ὁ πατὴρ εἰ μὴ ὁ υἱὸς καὶ ᾧ ἐὰν βούληται ὁ υἱὸς ἀποκαλύψαι. kai strapheis pros toys mathētas eipen· panta moi paredothē hypo toy patros moy, kai oydeis ginōskei tis estin ho yhios ei mē ho patēr, kai tis estin ho patēr ei mē ho yhios kai hō ean boylētai ho yhios apokalypsai.
23 Καὶ στραφεὶς πρὸς τοὺς μαθητὰς κατ’ ἰδίαν εἶπεν· μακάριοι οἱ ὀφθαλμοὶ οἱ βλέποντες ἃ βλέπετε. kai strapheis pros toys mathētas kat’ idian eipen· makarioi ohi ophthalmoi ohi blepontes ha blepete.
24 λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι πολλοὶ προφῆται καὶ βασιλεῖς ἠθέλησαν ἰδεῖν ἃ ὑμεῖς βλέπετε, καὶ οὐκ ἴδαν, καὶ ἀκοῦσαι ἃ ἀκούετε καὶ οὐκ ἤκουσαν. legō gar hymin hoti polloi prophētai kai basileis ēthelēsan idein ha hymeis blepete, kai oyk idan, kai akoysai ha akoyete kai oyk ēkoysan.
25 Καὶ ἰδοὺ νομικός τις ἀνέστη ἐκπειράζων αὐτόν, λέγων· διδάσκαλε, τί ποιήσας ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσω; kai idoy nomikos tis anestē ekpeirazōn ayton, legōn· didaskale, ti poiēsas zōēn aiōnion klēronomēsō ;
26 ὁ δὲ εἶπεν πρὸς αὐτόν· ἐν τῷ νόμῳ τί γέγραπται; πῶς ἀναγινώσκεις; ho de eipen pros ayton· en tō nomō ti gegraptai ; pōs anaginōskeis ;
27 ὁ δὲ ἀποκριθεὶς εἶπεν· ἀγαπήσεις κύριον τὸν θεόν σου ἐξ ὅλης τῆς καρδίας σου καὶ ἐν ὅλῃ τῇ ψυχῇ σου καὶ ἐν ὅλῃ τῇ ἰσχύϊ σου καὶ ἐν ὅλῃ τῇ διανοίᾳ σου, καὶ τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν. ho de apokritheis eipen· agapēseis kyrion ton theon soy ex holēs tēs kardias soy kai en holē tē psychē soy kai en holē tē ischyi soy kai en holē tē dianoia soy, kai ton plēsion soy hōs seayton.
28 εἶπεν δὲ αὐτῷ· ὀρθῶς ἀπεκρίθης· τοῦτο ποίει, καὶ ζήσῃ. eipen de aytō· orthōs apekrithēs· toyto poiei, kai zēsē.
29 ὁ δὲ θέλων δικαιῶσαι ἑαυτὸν εἶπεν πρὸς τὸν Ἰησοῦν· καὶ τίς ἐστίν μου πλησίον; ho de thelōn dikaiōsai heayton eipen pros ton iēsoyn· kai tis estin moy plēsion ;
30 ὑπολαβὼν ὁ Ἰησοῦς εἶπεν· ἄνθρωπός τις κατέβαινεν ἀπὸ Ἱερουσαλὴμ εἰς Ἱερειχώ, καὶ λῃσταῖς περιέπεσεν, οἳ καὶ ἐκδύσαντες αὐτὸν καὶ πληγὰς ἐπιθέντες ἀπῆλθον, ἀφέντες ἡμιθανῆ. hypolabōn ho iēsoys eipen· anthrōpos tis katebainen apo hieroysalēm eis hiereichō, kai lēstais periepesen, ohi kai ekdysantes ayton kai plēgas epithentes apēlthon, aphentes hēmithanē.
31 κατὰ συγκυρίαν δὲ ἱερεύς τις κατέβαινεν ἐν τῇ ὁδῷ ἐκείνῃ, καὶ ἰδὼν αὐτὸν ἀντιπαρῆλθεν. kata sygkyrian de hiereys tis katebainen en tē hodō ekeinē, kai idōn ayton antiparēlthen.
32 ὁμοίως δὲ καὶ Λευείτης γενόμενος κατὰ τὸν τόπον. ἐλθὼν καὶ ἰδὼν ἀντιπαρῆλθεν. homoiōs de kai leyeitēs genomenos kata ton topon. elthōn kai idōn antiparēlthen.
33 Σαμαρίτης δέ τις ὁδεύων ἦλθεν κατ’ αὐτὸν καὶ ἰδὼν ἐσπλαγχνίσθη, samaritēs de tis hodeyōn ēlthen kat’ ayton kai idōn esplagchnisthē,
34 καὶ προσελθὼν κατέδησεν τὰ τραύματα αὐτοῦ ἐπιχέων ἔλαιον καὶ οἶνον, ἐπιβιβάσας δὲ αὐτὸν ἐπὶ τὸ ἴδιον κτῆνος ἤγαγεν αὐτὸν εἰς πανδοκίον καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ. kai proselthōn katedēsen ta traymata aytoy epicheōn elaion kai oinon, epibibasas de ayton epi to idion ktēnos ēgagen ayton eis pandokion kai epemelēthē aytoy.
35 καὶ ἐπὶ τὴν αὔριον ἐκβαλὼν δύο δηνάρια ἔδωκεν τῷ πανδοχεῖ καὶ εἶπεν· ἐπιμελήθητι αὐτοῦ, καὶ ὅ τι ἂν προσδαπανήσῃς ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι. kai epi tēn ayrion ekbalōn dyo dēnaria edōken tō pandochei kai eipen· epimelēthēti aytoy, kai ho ti an prosdapanēsēs egō en tō epanerchesthai me apodōsō soi.
36 τίς τούτων τῶν τριῶν πλησίον δοκεῖ σοι γεγονέναι τοῦ ἐμπεσόντος εἰς τοὺς λῃστάς; tis toytōn tōn triōn plēsion dokei soi gegonenai toy empesontos eis toys lēstas ;
37 ὁ δὲ εἶπεν· ὁ ποιήσας τὸ ἔλεος μετ’ αὐτοῦ. εἶπεν δὲ αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς· πορεύου καὶ σὺ ποίει ὁμοίως. ho de eipen· ho poiēsas to eleos met’ aytoy. eipen de aytō ho iēsoys· poreyoy kai sy poiei homoiōs.
38 Ἐγένετο δὲ ἐν τῷ πορεύεσθαι αὐτοὺς καὶ αὐτὸς εἰσῆλθεν εἰς κώμην τινά· γυνὴ δέ τις ὀνόματι Μάρθα ὑπεδέξατο αὐτόν εἰς τὴν οἰκίαν. egeneto de en tō poreyesthai aytoys kai aytos eisēlthen eis kōmēn tina· gynē de tis onomati martha hypedexato ayton eis tēn oikian.
39 καὶ τῇδε ἦν ἀδελφὴ καλουμένη Μαριάμ, ἣ καὶ παρακαθεσθεῖσα πρὸς τοὺς πόδας τοῦ κυρίου ἤκουεν τὸν λόγον αὐτοῦ· kai tēde ēn adelphē kaloymenē mariam, hē kai parakathestheisa pros toys podas toy kyrioy ēkoyen ton logon aytoy·
40 ἡ δὲ Μάρθα περιεσπᾶτο περὶ πολλὴν διακονίαν· ἐπιστᾶσα δὲ εἶπεν· κύριε, οὐ μέλει σοι ὅτι ἡ ἀδελφή μου μόνην με κατέλιπεν διακονεῖν; εἰπὸν οὖν αὐτῇ ἵνα μοι συναντιλάβηται. hē de martha periespato peri pollēn diakonian· epistasa de eipen· kyrie, oy melei soi hoti hē adelphē moy monēn me katelipen diakonein ; eipon oyn aytē hina moi synantilabētai.
41 ἀποκριθεὶς δὲ εἶπεν αὐτῇ ὁ κύριος· Μάρθα Μάρθα, μεριμνᾷς καὶ θορυβάζῃ περὶ πολλά, apokritheis de eipen aytē ho kyrios· martha martha, merimnas kai thorybazē peri polla,
42 ἑνὸς δέ ἐστιν χρεία· Μαρία γὰρ τὴν ἀγαθὴν μερίδα ἐξελέξατο, ἥτις οὐκ ἀφαιρεθήσεται αὐτῆς. henos de estin chreia· maria gar tēn agathēn merida exelexato, hētis oyk aphairethēsetai aytēs.